Cảnh báo về thực trạng thiếu kỹ năng của thanh niên

14:11 11/02/2026     112

Hội nhập Quốc tế   Tại Hội thảo 'Tiếng nói thanh niên về y tế, giáo dục và việc làm cho thanh niên hiện nay', các chuyên gia đã cảnh báo về tình trạng thiếu kỹ năng của thanh niên trong bảo vệ sức khỏe và kỹ năng nghề nghiệp, việc làm.

Ngày 11/2, Trung ương Đoàn phối hợp với Quỹ dân số Liên Hiệp Quốc (UNFPA), tổ chức Hội thảo "Tiếng nói thanh niên về y tế, giáo dục và việc làm cho thanh niên hiện nay". 

Tham dự chương trình có đồng chí Nguyễn Tường Lâm, Bí thư Trung ương Đoàn, Chủ tịch Hội Liên hiệp thanh niên Việt Nam; ông Matthew Jackson, Trưởng đại diện UNFPA tại Việt Nam.

Phát biểu tại hội nghị, đồng chí Nguyễn Tường Lâm cho biết hội thảo mang ý nghĩa quan trọng như một kênh tham vấn chuyên sâu để lắng nghe nguyện vọng thực chất của thanh niên. Đây là bước chuẩn bị thiết yếu nhằm tổng hợp dữ liệu cho chương trình Đối thoại với Thủ tướng Chính phủ (dự kiến tổ chức vào tháng 10).

 

Đồng chí Nguyễn Tường Lâm phát biểu tại hội thảo. ẢNH: ĐĂNG HẢI

 

Thông qua hội thảo, TW Đoàn cùng sự hỗ trợ của UNFPA sẽ nắm bắt các nhu cầu cấp thiết về việc làm, kỹ năng và chăm sóc sức khỏe. Từ đó, các ý kiến sẽ được chuyển tải tới lãnh đạo Đảng, Nhà nước để xây dựng chính sách hỗ trợ phù hợp trong kỷ nguyên mới.

Báo động tình trạng quan hệ tình dục không an toàn

Tại hội thảo, tiến sĩ, bác sĩ Trần An Chung, đại diện Bộ Y tế, đã có bài tham luận thẳng thắn và sâu sắc về thực trạng chăm sóc sức khỏe sinh sản (SKSS) và sức khỏe tình dục (SKTD) cho vị thành niên, thanh niên. Ông nhấn mạnh đây là nhóm đối tượng chiếm tới 27% dân số, là nguồn nhân lực quan trọng của đất nước, nhưng đang đối mặt với nhiều nguy cơ lớn về sức khỏe.

Dù đánh giá cao các đề án và Chương trình hành động quốc gia giai đoạn 2021 - 2025, Bác sĩ Trần An Chung chỉ ra thực tế triển khai tại nhiều địa phương còn mang tính hình thức. Ông chia sẻ tình trạng quan hệ tình dục không an toàn trong giới trẻ đang ở mức báo động đỏ do thiếu hụt kiến thức trầm trọng. 

Bác sĩ Trần An Chung dẫn chứng vụ việc đau lòng tại một khu công nghiệp khi 46 công nhân bị lây nhiễm HIV từ một nguồn lây, hay những trường hợp làm mẹ ở tuổi 14 không thể làm giấy khai sinh cho con.

 

Tiến sĩ, bác sĩ Trần An Chung cảnh báo về tình trạng thiếu kỹ năng bảo vệ sức khỏe sinh sản của người trẻ. ẢNH: ĐĂNG HẢI

 

Bác sĩ Trần An Chung đặc biệt cảnh báo tình trạng thanh niên vì tâm lý e ngại bác sĩ mà tự ý tìm kiếm thông tin, chữa bệnh qua mạng (Google) hoặc tin vào các bài thuốc dân gian chưa kiểm chứng, dẫn đến hậu quả khôn lường như mang thai ngoài ý muốn và nạo phá thai không an toàn.

Đại diện Bộ Y tế đề xuất các giải pháp cấp bách: cần đổi mới công tác truyền thông đi vào thực chất, tránh "bệnh thành tích"; tăng cường giáo dục giới tính trong nhà trường và khu công nghiệp. 

Bác sĩ Trần An Chung kêu gọi sự phối hợp chặt chẽ giữa ngành y tế, Đoàn Thanh niên và gia đình để cung cấp các kênh thông tin chính thống, dịch vụ y tế thân thiện, bảo mật, giúp thanh niên tự chủ và an toàn hơn trong việc chăm sóc sức khỏe bản thân.

 

Các bạn trẻ tham dự hội thảo. ẢNH: ĐĂNG HẢI

 

"Thanh niên có kỹ năng, đất nước có tương lai"

Chia sẻ tại hội thảo, tiến sĩ Nguyễn Chí Trường (Cục Giáo dục nghề nghiệp và Giáo dục thường xuyên, Bộ GD-ĐT) đã nói về thực trạng và định hướng phát triển kỹ năng nghề cho thanh niên, với thông điệp: "Thanh niên có kỹ năng, đất nước có tương lai".

Tiến sĩ Nguyễn Chí Trường cho biết con số đáng lo ngại: trong tổng số 52,5 triệu lao động hiện nay, có tới hơn 70% chưa có bằng cấp, chứng chỉ được chuẩn hóa (từ 3 tháng trở lên). Dù thanh niên là lực lượng rường cột đóng góp lớn vào GDP và ngân sách, nhưng một bộ phận lớn vẫn thiếu hụt nghiêm trọng cả về kỹ năng nền tảng (kỹ năng xanh, kỹ năng số, an toàn lao động...) lẫn kỹ năng chuyên môn để hội nhập quốc tế.

Tiến sĩ Nguyễn Chí Trường cho rằng thanh niên có kỹ năng, đất nước có tương lai. ẢNH: ĐĂNG HẢI

 

Về mặt chính sách, Tiến sĩ Nguyễn Chí Trường nhấn mạnh những điểm mới trong luật Việc làm (sửa đổi), chuyển dịch tư duy từ quản lý đơn thuần sang kiến tạo "hệ sinh thái kỹ năng nghề".

Tuy nhiên, Tiến sĩ Nguyễn Chí Trường cho rằng, thực tế tuyển dụng và trả lương hiện nay tại Việt Nam vẫn quá nặng nề về bằng cấp mà bỏ quên trình độ kỹ năng thực tế. Điều này tạo ra một "khoảng trống" lớn giữa đào tạo (nhà trường) và nhu cầu thực tế (thị trường lao động), dẫn đến tình trạng lãng phí nguồn lực khi người có tay nghề nhưng không có bằng cấp thì không được đãi ngộ xứng đáng.

Từ đó Tiến sĩ Nguyễn Chí Trường đề xuất các giải pháp như: cần chuẩn hóa khung kỹ năng quốc gia tiệm cận quốc tế, tăng cường kết nối doanh nghiệp - nhà trường, và đặc biệt là cơ chế công nhận kỹ năng cho người lao động dựa trên năng lực thực tế thay vì chỉ dựa vào văn bằng.

 

Theo TNO Tweet