Thị trường lao động trong vòng luẩn quẩn

Bộc lộ nhiều nhược điểm, mâu thuẫn, rơi vào vòng luẩn quẩn… đó là những nhận xét mà các chuyên gia việc làm nói về thị trường lao động Việt Nam hiện nay.

23/02/2012 07:59 2247

Đào tạo công nhân có tay nghề kỹ thuật là việc làm cần thiết để đáp ứng nhu cầu của các doanh nghiệp.

Những mâu thuẫn giữa doanh nghiệp (DN) và người lao động (NLĐ) đều có nguyên nhân từ hai phía. Đối với doanh nghiệp, trong các yếu tố tạo nên tranh chấp lao động thì tiền lương thấp là nguyên nhân chủ yếu. Ngoài ra, việc DN trốn đóng BHXH cũng gây cho NLĐ bức xúc.

Mâu thuẫn có thể kể ra là tình trạng mất cân đối giữa cung - cầu lao động; năng suất lao động thấp dẫn đến đồng lương của NLĐ không đủ tái tạo sức lao động… với cái vòng luẩn quẩn: chất lượng lao động thấp - năng suất lao động thấp - lương thấp, dẫn đến đói nghèo...

Kết quả nghiên cứu mới đây về "Thiếu hụt lao động kỹ năng ở Việt Nam" tại 1.000 DN với 9 ngành nghề ở 6 tỉnh, thành phố trên cả nước cho thấy, cứ hai DN được hỏi thì một DN lại cho rằng lực lượng lao động ở đây chưa tốt và 1/3 số người sử dụng lao động cho rằng họ không tìm được lao động có kỹ năng. Các DN tham gia điều tra xếp chất lượng lao động Việt Nam nằm trong nhóm 10% thấp nhất của khu vực. Sự thiếu hụt kỹ năng của công nhân cũng như cấp quản lý trong một số ngành nghề đang trở nên phổ biến. Vì vậy, trong khoảng 3-5 năm tới, chúng ta cần hướng tới đào tạo công nhân có tay nghề, kỹ thuật chứ không chỉ dừng lại ở công nhân giá rẻ, chi phí thấp như hiện nay.

Thị trường lao động Việt Nam đang thừa thầy thiếu thợ. Khi các trường nghề ra sức phát tờ rơi, quảng bá để thu hút học sinh nhưng vẫn ít người học, còn các tân cử nhân đại học lại tiếp tục đi học nghề để đáp ứng nhu cầu của doanh nghiệp. Gần đây, tại TP Hồ Chí Minh, số sinh viên tốt nghiệp ĐH tiếp tục theo học nghề ở trường trung cấp ngày càng nhiều do nhận thấy bản thân còn thiếu kỹ năng thực hành hoặc chuyên ngành đã học không đáp ứng được yêu cầu công việc của DN.

Ông Cao Văn Sâm, Phó Tổng cục trưởng Tổng cục Dạy nghề cho biết, bình quân mỗi DN thiếu khoảng 6 - 7 công nhân kỹ thuật bậc cao, công nhân lành nghề. Như vậy, 240.000 DN của cả nước đang cần khoảng từ 1,4 - 1,7 triệu lao động đã được đào tạo nghề. Phần lớn các DN Việt Nam có quy mô vừa và nhỏ, số DN sử dụng trên 500 lao động chỉ chiếm 6% (DN sử dụng dưới 50 lao động chiếm trên 50%). Công nghệ, máy móc sử dụng trong các DN vừa và nhỏ còn lạc hậu, việc bồi dưỡng nâng cao tay nghề cho NLĐ tại các DN chủ yếu qua hình thức truyền nghề trực tiếp, số lượng lao động đã qua đào tạo tại các trường chiếm tỷ lệ ít.

Ở các DN năng động luôn đổi mới công nghệ, tổ chức lại sản xuất thì yêu cầu nâng cao chất lượng nguồn nhân lực là vô cùng quan trọng. Và đây là một áp lực rất lớn đối với công tác đào tạo nghề trong những năm tới. Do đó, trường nghề phải "đón ý" DN để đào tạo nghề sát với thực tế. Ngược lại, phía DN cần có trách nhiệm cung cấp thông tin về nhu cầu sử dụng lao động qua đào tạo theo nghề. Các trường mở rộng hình thức dạy nghề theo hợp đồng đặt hàng đào tạo giữa cơ sở dạy nghề với DN. Bên cạnh đó, cần có chính sách khuyến khích các DN thành lập cơ sở dạy nghề.

TIN KHÁC

Xây dựng giá trị hình mẫu thanh niên Việt Nam thời kỳ mới

Trung ương Đoàn tiếp tục xác định “Tâm trong - Trí sáng - Hoài bão lớn” là giá trị cốt lõi của hình mẫu thanh niên trong thời kỳ mới; lấy phong trào “Tuổi trẻ Việt Nam tiên phong trong kỷ nguyên mới” làm môi trường thực tiễn chủ yếu để thanh niên rèn luyện 12 tiêu chí thông qua 5 nội dung tiên phong.

02/10/2026

6 giải Nhất Hội thi cán bộ Đoàn giỏi và Tuyên truyền viên trẻ toàn quân phía Nam

Sau hơn 2 ngày tranh tài, Hội thi cán bộ Đoàn giỏi và Tuyên truyền viên trẻ toàn quân năm 2026 khu vực phía Nam đã bế mạc tại TP. Cần Thơ. Hội thi thu hút 18 đội và hơn 300 cán bộ, đoàn viên, thanh niên trong quân đội khu vực phía Nam tham gia.

02/10/2026

Hơn 300 cán bộ Đoàn, tuyên truyền viên trẻ Quân đội tranh tài tại Cần Thơ

Sau thành công của vòng tuyển chọn phía bắc, Hội thi cán bộ Đoàn giỏi và tuyên truyền viên trẻ toàn quân khu vực phía nam đã khai mạc với 18 đội tham gia.

01/10/2026

Hội nghị Ban Thường vụ Trung ương Đoàn lần thứ 2, khoá XIII

Sáng 28/9, tại Thái Nguyên, Trung ương Đoàn tổ chức Hội nghị Ban Thường vụ lần thứ 2, khoá XIII năm 2026. Đồng chí Bùi Quang Huy- Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư thứ nhất Trung ương Đoàn; đồng chí Nguyễn Minh Triết- Ủy viên Dự khuyết Trung ương Đảng, Bí thư thường trực Trung ương Đoàn chủ trì hội nghị.

28/09/2026

Đồng chí Hồ Phúc Hải giữ chức Bí thư Tỉnh đoàn Nghệ An

Chiều 25.9, Ban Thường vụ Tỉnh đoàn Nghệ An tổ chức lễ công bố quyết định của Ban Bí thư T.Ư Đoàn về công tác cán bộ.

26/09/2026

Thành Đoàn Đà Nẵng chủ động triển khai các nhiệm vụ thực hiện Nghị quyết số 57 của Bộ Chính trị

Chiều ngày 25/9, đồng chí Nguyễn Tường Lâm- Bí thư Trung ương Đoàn, Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra TW Đoàn chủ trì buổi làm việc trực tuyến với Thành đoàn Đà Nẵng kiểm tra chuyên đề thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia và chương trình hành động số 20- CTHĐ/TWĐTN-KHCN của Ban Bí thư Trung ương Đoàn.

25/09/2026