Tuy nhiên, bên cạnh các thanh thiếu niên tích cực BVMT thì vẫn còn một bộ phận thanh thiếu niên và người dân thờ ơ, thậm chí có những hành vi tác động xấu đến môi trường. Từ thực tế trên, nhiều cơ sở Đoàn, Liên đội… đã tiếp tục xây dựng các biện pháp nhằm giúp học sinh, ĐVTN xây dựng ý thức BVMT và xây dựng cuộc sống xanh.
Khi việc bảo vệ môi trường trở thành thói quen
Hai năm học qua, Trường Tiểu học Thới Hưng 1 (xã Thới Hưng, huyện Cờ Đỏ) không còn tổ chức nhặt rác vào thứ bảy hằng tuần vì khuôn viên trường lúc nào cũng sạch sẽ. Nguyên nhân là từ khi Liên đội xây dựng mô hình “Sọt rác thông minh” thì ý thức của học sinh trong việc BVMT được nâng lên rõ rệt. Anh Mai Xuân Vũ, Tổng Phụ trách Đội Trường Tiểu học Thới Hưng 1, cho biết: “Với bốn ngăn chứa rác thải, giấy vụn, chai nhựa và lon nước ngọt, mô hình đã giúp các học sinh chủ động phân loại rác trước khi cho vào sọt”. Từ mô hình “Sọt rác thông minh”, không chỉ giúp học sinh nâng cao ý thức giữ gìn vệ sinh môi trường xanh - sạch - đẹp mà trong năm qua, Liên đội đã thu về trên 1 triệu đồng từ việc bán giấy vụn, vỏ chai nhựa…
Ngoài việc tổ chức vệ sinh môi trường, Ban Chỉ huy Liên đội còn tuyên truyền cho học sinh về tác hại của biến đổi khí hậu, lợi ích của môi trường trong lành... Ban Chỉ huy Liên đội còn phối hợp với các giáo viên lớp 5 để tuyên truyền nhiều hơn về BVMT trong các tiết học có liên quan. Lê Huỳnh Thiên Mỹ, học sinh lớp 5B, chia sẻ: “Do thường xuyên tham gia các hoạt BVMT và được thầy cô tuyên truyền, em rất ý thức giữ gìn vệ sinh chung. Ở nhà, em cũng vận động người thân giữ gìn vệ sinh môi trường cũng như tiết kiệm điện, nước…”.
ĐVTN Đoàn phường An Hòa (quận Ninh Kiều) đang chuẩn bị kế hoạch thực hiện vệ sinh môi trường tại rạch Sơn (khu vực 1, 2 và 5) dài khoảng 5 km. Từ đầu năm 2014 đến nay, Ban Chấp hành Đoàn phường tổ chức được 3 cuộc vệ sinh kênh, rạch với quy mô từ 100 - 200 ĐVTN tham gia mỗi đợt. Hiện tại, Đoàn phường cũng xây dựng được Câu lạc bộ Môi trường để tiếp nhận những thông tin về các địa điểm ô nhiễm môi trường, tham mưu cho Đoàn phường thực hiện các công trình cải thiện môi trường sống và tuyên truyền vệ sinh môi trường. Theo chị Phạm Thị Ninh Thu, Bí thư Đoàn phường An Hòa, chuẩn bị đợt sinh hoạt hè sắp tới, Đoàn phường có kế hoạch phối hợp với lực lượng Cảnh sát Môi trường (Công an thành phố), Phòng Tài nguyên và Môi trường quận để tuyên truyền BVMT cho học sinh, sinh viên tham gia sinh hoạt hè tại phường.
 |
| ĐVTN quận Ninh Kiều thu gom rác thải ở hồ Xáng Thổi góp phần bảo vệ môi trường xanh – sạch – đẹp |
Anh Nguyễn Bình Phước, Bí thư Quận đoàn Ninh Kiều, cho biết: Thời gian qua, Ban Thường vụ Quận đoàn luôn xác định công tác tham gia BVMT của ĐVTN là hết sức quan trọng nhằm góp phần xây dựng cảnh quang môi trường của quận. Các cơ sở Đoàn, Ủy ban Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam, Liên đội luôn làm tốt công tác tuyên truyền, thực hiện BVMT trong đoàn viên, hội viên, thanh niên, học sinh. Bên cạnh đó, Quận đoàn còn phối hợp với các ban, ngành tổ chức mít-tinh, hội thi tìm hiểu về môi trường… “Năm qua, Quận đoàn Ninh Kiều đã thực hiện 5 công trình vệ sinh với quy mô lớn. Các cơ sở Đoàn cũng thực hiện từ 2-3 công trình/năm. Trong thực hiện, chúng tôi cũng chú trọng công tác vận động ĐVTN tham gia. Bởi lẽ đây là lực lượng đông đảo, vừa tuyên truyền và tổ chức các phong trào tình nguyện, giải quyết tình trạng bức xúc vì ô nhiễm môi trường tại địa bàn dân cư” - anh Nguyễn Bình Phước chia sẻ.
Cần tổ chức nhiều sự kiện liên quan đến môi trường
Hằng năm, Ban Thường vụ Huyện đoàn Cờ Đỏ đưa vào chương trình công tác Đoàn và phong trào thanh thiếu niên rất nhiều hoạt động tuyên truyền, giáo dục về BVMT. Tiêu biểu là ra quân vệ sinh môi trường tại các khu dân cư, phát quang các tuyến đường, trồng cây xanh… Qua đó xuất hiện nhiều mô hình hay, như: lò đốt rác (Liên đội Trường Tiểu học Trung Thạnh), sọt rác thông minh (Liên đội Trường Tiểu học Thới Hưng 1), bể lọc xử lý chất thải lỏng (Chi đoàn Trung tâm Y tế huyện), vớt rác trên sông (Chi đoàn Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện)... Mặc dù vậy, công tác thực hiện BVMT tại huyện cũng có nhiều hạn chế, như: việc khen thưởng, nhân rộng các mô hình, sáng kiến BVMT hay còn ít; một số nơi công tác tuyên truyền chưa thường xuyên,… Anh Huỳnh Thanh Vũ, Phó Bí thư Huyện đoàn Cờ Đỏ, cho biết: “Công tác phối hợp giữa Huyện đoàn với các ngành, các cấp trong tuyên truyền BVMT đôi lúc còn chưa chặt chẽ. Nhận thức, kỷ năng tuyên truyền của một số cán bộ, ĐVTN chưa cao cũng làm công tác BVMT chưa hiệu quả”.
Theo anh Nguyễn Bình Phước, Bí thư Quận đoàn Ninh Kiều, qua các hoạt động BVMT thì nhận thức học sinh, ĐVTN được nâng lên. Tuy nhiên, nhiều cơ sở Đoàn gặp khó khăn trước tình trạng vô ý thức của một số người dân. Anh Phước cho biết: “Nhiều khi phía dưới rạch ĐVTN đang vớt rác thì trên bờ người dân lại ném rác xuống. Có nơi người dân để mặc ĐVTN làm mà không hỗ trợ, tiếp sức. Vì vậy, để công tác BVMT thực hiện tốt hơn cần có biện pháp tuyên truyền nâng cao ý thức của người dân. Tổ chức Đoàn cần phối hợp chặt chẽ với Tổ nhân dân tự quản, Ban nhân dân… để vận động người dân để rác đúng nơi quy định, chung tay BVMT”.
Theo anh Huỳnh Thanh Vũ, Phó Bí thư Huyện đoàn Cờ Đỏ, tổ chức Đoàn cần thường xuyên phối hợp với các ngành có liên quan để tập huấn cho đội ngũ cán bộ Đoàn, tuyên truyền viên, cộng tác viên về chuyên môn, nghiệp vụ trong BVMT; tham mưu với cấp ủy Đảng, chính quyền để có nguồn kinh phí đảm bảo trong công tác tuyên truyền; đồng thời, cần tổ chức nhiều sự kiện liên quan đến môi trường, như: hội thi, tọa đàm, hội diễn… Cùng ý kiến với anh Huỳnh Thanh Vũ, chị Phạm Thị Ninh Thu, Bí thư Đoàn phường An Hòa (quận Ninh Kiều), cho rằng: “Tổ chức Đoàn cần tổ chức nhiều hơn nữa hoạt động tuyên truyền có tính quy mô để tác động vào ý thức BVMT của người dân. Bởi ĐVTN không thể chỉ BVMT bằng việc thực hiện những công trình phần việc trong khi người dân thiếu hợp tác. Ngoài ra, mỗi học sinh, ĐVTN cần xây dựng cho mình ý thức giữ gìn, BVMT trong cuộc sống hằng ngày thông qua những việc nhỏ nhất”.
