Để có 90 phút kịch bản Táo quân chầu Ngọc Hoàng vào mỗi đêm giao thừa, ê-kíp thực hiện phải trải qua 90 giờ tập luyện căng thẳng, phần lớn từ nửa đêm về sáng. Nếu gặp các diễn viên trong thời gian này, người ngoài cuộc có thể tưởng rằng họ “không bình thường”, vì cứ nói lẩm nhẩm một mình.

Chương trình táo quân cuối năm trên truyền hình có sự xuất hiện của ít nhất một chục ông, bà “táo” và nhiều chục vai diễn nhỏ, nhưng chỉ có vỏn vẹn 10 ngày để tập luyện, nên nhiều khi trở thành nỗi ám ảnh của đội quân tham gia. Dù đã được đạo diễn Đỗ Thanh Hải - người chịu trách nhiệm chính - cảnh báo trước về sự thay đổi liên tục của kịch bản, nhưng phải mắt thấy tai nghe chuyện bếp núc táo quân, mới thấy những gì vị đạo diễn này chia sẻ chỉ là chuyện nhỏ.

Tẩu hỏa nhập ma vì tập thoại

Công việc tập luyện của diễn viên chỉ bắt đầu khi kim đồng hồ chỉ con số 10h đêm, và kéo dài tới 4-5h sáng hôm sau. Sở dĩ có sự oái ăm này, bởi show diễn cuối năm quy tụ hầu hết diễn viên hài của các đoàn nghệ thuật. Quang Thắng thuộc đoàn kịch Hải Phòng; Vân Dung của đoàn kịch Nhà hát Tuổi Trẻ; Xuân Bắc, Quốc Khánh thuộc Nhà hát kịch Việt Nam... Ban ngày, họ phải đảm nhiệm công việc nhà hát nên chỉ có thể tham gia cùng nhau vào lúc gà đã ngủ ngon trong chuồng.

Xong một đêm tập luyện mệt nhoài, chợp mắt khoảng 2 giờ, ai nấy lại tất bật cho một ngày mới đầy ắp công việc. Quy trình này cứ như vậy kéo dài trong 10 ngày, và diễn viên chỉ được nghỉ khoảng 1-2 ngày trước khi diễn cho khán giả và nhà đài thu hình. Cũng vì lẽ phải tập đêm mà các diễn viên muốn tham gia show diễn lớn này đành chấp nhận hủy toàn bộ show ngày thường. Thu nhập giảm đáng kể, bù lại, họ có được những giây phút đáng nhớ trong đời làm nghề.

Qua 90 giờ tập, kịch bản táo quân thay đổi không dưới vài chục lần, thậm chí có chương trình số lần thay đổi kịch bản lên tới con số kỷ lục: 41. Đảm nhiệm khâu sửa kịch bản ngay tại sàn tập có tới 4 thư ký, chỉ làm duy nhất việc... ăn và gõ máy tính, liên tục và liên tục. Diễn viên thoại một câu, đạo diễn thấy chưa ưng, chỉ cần hô: “Thay câu này bằng câu...”. Ngay lập tức, đội quân thư ký gõ lại kịch bản đã sửa thoại, và in ra nhiều bản phát cho từng diễn viên tập tiếp. Cứ như vậy cho tới cuối giờ tập, cả sàn tập biến thành một màu trắng vì giấy kịch bản sửa bị vứt la liệt... Cũng chính vì sự thay đổi đến chóng mặt này mà các diễn viên ai nấy đều phải căng óc để nhớ thoại. Ai bắt gặp các “táo quân” trong thời gian tập kịch, chắc hẳn sẽ nghĩ diễn viên “có vấn đề”, vì khi ấy họ ăn... thoại, uống... thoại, nghỉ... thoại, đi vệ sinh cũng thoại.

Đảm nhiệm vai “Táo kinh tế” trong chương trình thi Hoa táo tết 2009, diễn viên Quang Thắng tạo ấn tượng với người xem với ngón thổi kèn, nhảy hip hop và lắp bắp mãi câu slogan: “Để tốt hơn, nông dân chúng ta phải làm gì???”. Để nhuần nhuyễn vai diễn khá khó trong vòng 10 ngày, Quang Thắng cho biết anh phải vận dụng hết công lực. “Mọi người học thoại nhanh lắm, chỉ riêng tôi khó thuộc thoại, nhưng đã nhớ thì không thể quên. Tôi gần như bị tẩu hỏa nhập ma vì thoại, vào toilet mà tay vẫn cầm kịch bản, mồm cứ lẩm nhẩm thoại”, anh nói.

Phía sau vai diễn

Là quân của đoàn kịch Hải Phòng, để góp mặt trong show diễn quan trọng này, Quang Thắng chấp nhận lái xe đi đi về về giữa Hải Phòng - Hà Nội mỗi ngày, và chọn cách ngủ khách sạn nếu gặp hôm mưa gió, rét mướt, hay tập luyện hăng say quá đến tận 5-6h sáng. Có những hôm khách sạn cháy phòng, anh đành đánh xe vào vệ đường, nằm trên ghế lim dim chờ đến sáng để tiếp tục công việc ngày hôm sau. Cũng có hôm, chủ khách sạn thương tình mở cửa, nhưng vì phòng không còn, họ cho anh mượn tạm phòng kho. “Có còn hơn không. Tôi quấn chặt chăn vào người ngủ đến sáng”, Quang Thắng kể.

Nhiệt tình là vậy, nhưng Quang Thắng không khỏi chạnh lòng khi đối diện với cảm giác cô quạnh trong ngày ông táo chầu trời. “Nhà ai cũng quây quần bên mâm cơm ấm cúng tiễn đưa năm cũ qua đi, chỉ riêng tôi một bát mỳ tôm, lạnh lẽo chờ đợi ngày mai tiếp tục show diễn mà trong đó tôi cũng là một ông táo”, anh bùi ngùi nói.

Chuyện chưa thuộc thoại cũng xảy ra với “Ngọc hoàng” Quốc Khánh hay “Bắc Đẩu” Công Lý. Đến sát ngày chạy chương trình, “Ngọc hoàng” và “Bắc Đẩu” vẫn phải cầm kịch bản lên sân khấu. Cũng vì không nhớ hết lời thoại, mà diễn viên đôi khi tự “mô đi phê”, miễn sao bám sát kịch bản và tung hứng cho ăn ý. Quốc Khánh, nổi tiếng ở đoàn là người “ngủ ngày cày đêm”, thức suốt 10 đêm tập show mà mắt lúc nào cũng sáng như sao. Còn Công Lý, để diễn tròn vai Bắc Đẩu, không ít lần muốn lên cơn tăng xông vì áp lực quá lớn. Thậm chí, ngay sau khi hoàn thành vai diễn, bước vào cánh gà, việc duy nhất Công Lý có thể làm là... nằm im 5 phút để hoàn hồn và thở.

Màn Xúy Vân giả dại do “Táo tiêu dùng” Vân Dung thể hiện cũng là một trong số những màn gây ấn tượng mạnh. Học hát chèo, học múa, học thoại dài tới hơn chục trang... chỉ trong 10 ngày, Vân Dung căng thẳng tới mức ngay trước ngày chạy chương trình, chị ngất xỉu trên sàn tập. Để quay hình thật đẹp cho clip “Táo tiêu dùng” đi spa căng da mặt, “thỏi sô cô la mút dở” - như chị từng nhận - phải cắn răng chịu đau để gần chục chiếc cặp quần áo kẹp lên da mặt.

Trước thềm năm mới, Táo quân chầu trời vẫn luôn là chương trình được người xem chờ đợi nhiều nhất. Năm nay, theo lời đạo diễn Đỗ Thanh Hải, chương trình táo cuối năm vẫn sẽ bám sát những vấn đề nổi cộm của đời sống xã hội năm 2009 qua lăng kính hài hước. “Cũng khó tránh sự đụng chạm, nhưng chúng tôi tin, bằng cách nhìn hài hước, câu chuyện sẽ được hiểu nhẹ nhàng hơn mà không kém phần sâu sắc”, Đỗ Thanh Hải cho biết. Cái khó nhất của chương trình năm nay, theo đạo diễn này, là phải tìm được cách thức thể hiện mới lạ, vừa thu hút sự quan tâm của khán giả, vừa cho thấy trí tuệ của những người làm chương trình.